Pay Opsiyon Sözleşmeleri

Dolar Yene Tepki Verme Niyetinde

13.07.2020


Parite Kritik Seviyeleri Aşmakta Zorlanıyor 

13.07.2020


Parite Umutla Yükseliyor

13.07.2020


Dolar Kritik Seviyede Tepki Verme Niyetinde

10.07.2020


VİOP’ta işlem gören Pay Opsiyon Sözleşmeleri unsurları, dayanak varlık, sözleşme büyüklüğü, vade ayları, vade sonu, takas süreleri ve işlem saatlerini de içerecek şekilde tablo halinde sunulmuştur.

PAY OPSİYON SÖZLEŞMELERİ
Dayanak Varlık Borsa İstanbul Pay Piyasasında işlem gören ve Borsa tarafından belirlenen kriterlere göre seçilen paylardır.
Opsiyon Sınıfı Alım ve Satım Opsiyonları
Opsiyon Tipi Avrupa (Sözleşme ile tanınan hak ancak vade sonunda kullanılabilir)
Sözleşme Büyüklüğü Bir adet standart sözleşme, dayanak varlığa ait 100 adet pay senedini temsil eder. Dayanak varlığın fiyatını ve miktarını etkileyecek bedelli/bedelsiz sermaye artırımı, birleşme ve benzeri durumlarda (özsermaye halleri), Borsa tarafından sözleşmelerde fiyat, kullanım fiyatları ve/veya çarpan değişikliği yapılması halinde, sözleşme büyüklüğü standart sözleşme büyüklüğünden farklı belirlenebilir. Bu gibi durumlarda aynı dayanak varlık üzerine, "sözleşme büyüklüğü standart" ve "sözleşme büyüklüğü standart olmayan" olmak üzere farklı sözleşmeler işlem görebilir.
Uzlaşma Şekli Pay senedine dayalı opsiyon sözleşmelerinin uzlaşma yöntemi olarak fiziki teslimat uygulanır. Pay senedine dayalı opsiyon sözleşmelerinde fiziki teslimat, pay senetlerinin kullanım fiyatı üzerinden kaydi olarak el değiştirmesi şeklinde gerçekleşir.
Günlük Uzlaşma Fiyatı Normal seans sonunda hesapların güncellenmesinde kullanılan günlük uzlaşma fiyatı aşağıdaki şekilde hesaplanır ve en yakın fiyat adımına yuvarlanır:

a) Normal seans sona ermeden önceki son 10 dakika içerisinde gerçekleştirilen tüm işlemlerin miktar ağırlıklı ortalama fiyatı günlük uzlaşma fiyatı olarak belirlenir.

b) Eğer son 10 dakika içerisinde 10’dan az işlem yapıldıysa, normal seans içerisinde geriye dönük olarak bulunan son 10 işlemin miktar ağırlıklı ortalama fiyatı alınır.

c) Normal seans içerisinde 10’dan az işlem yapıldıysa, normal seans içerisinde gerçekleştirilen tüm işlemlerin miktar ağırlıklı ortalama fiyatı alınır.

d) Normal seans içerisinde hiç işlem yapılmamışsa, bir önceki günün uzlaşma fiyatı günlük uzlaşma fiyatı olarak belirlenir.

Normal seans sonunda yukarıda belirtilen yöntemlere göre günlük uzlaşma fiyatının hesaplanamaması veya hesaplanan fiyatın piyasa gerçeklerini yansıtmaması durumunda, aşağıda belirtilen yöntemler tek başına ya da birlikte kullanılarak günlük uzlaşma fiyatı tespit edilebilir.

Özel İşlem Bildirimleri yukarıdaki hesaplamalara dahil edilmez. Uzlaşma Fiyatı Komitesi tarafından günlük uzlaşma fiyatının değiştirilme durumu saklıdır.
Vade Ayları Yılın tüm ayları. Aynı anda içinde bulunulan ay ve bu aya en yakın iki ay olmak üzere toplam 3 vade ayına ait sözleşmeler işlem görür.

Standart vade aylarına ek olarak, en fazla 180 güne kadar esnek vade tarihli sözleşmeler kullanıcılar tarafından işleme açılabilir.
Takas Süresi Fiziki teslimat işlemlerinde takas süresi T + 2 olarak uygulanır. Prim borçları hesaplardan T günü tahsil edilir, prim alacakları hesaplara T günü aktarılır.
Sözleşmenin Vadesi ve Son İşlem Günü Pay senedi opsiyon sözleşmelerinde vade ve son işlem günü her vade ayının son iş günüdür. Yurt içi piyasaların resmi tatil nedeniyle yarım gün olması durumunda vade sonu ve son işlem günü bir önceki iş günüdür.

Esnek vade tarihli sözleşmeler için son işlem günü sözleşmenin vade tarihidir.
Fiyat Kotasyonu ve Minimum Fiyat Adımı Fiyat teklifleri bir adet dayanak varlık için verilen fiyat üzerinden girilir.

Diğer bir ifadeyle, sözleşmeler için Piyasada teklifler, bir adet dayanak varlık bazında verilen prim üzerinden girilir. Minimum fiyat adımı 0,01’dir.

Miktar teklifleri bir adet sözleşme ve katları şeklinde girilir.
Günlük Fiyat Değişim Limiti Baz fiyat, günlük fiyat değişim limitlerinin hesaplanmasında kullanılan ve sözleşmenin işleme açıldığı gün Takasbank tarafından belirlenen teorik fiyat, diğer işlem günleri için ise bir önceki günün uzlaşma fiyatıdır.
Sözleşme Sınıfı Baz Fiyat Limit Tanımı Limit Değeri Limit Örneği
Pay Opsiyon Sözleşmeleri 0,01-0,99 Sabit 3 Baz Fiyat: 0,50
Alt Limit: -
Üst Limit: 3,50
Pay Opsiyon Sözleşmeleri 1,00-14,99 Yüzde (%) 300% Baz Fiyat: 2,50
Alt Limit: -
Üst Limit: 10,00
Pay Opsiyon Sözleşmeleri 15,00 ve üstü Sabit 100 Baz Fiyat: 60,00
Alt Limit: -
Üst Limit: 160,00
Kullanım Fiyatları İşlem sisteminde oluşturulan pay senedine dayalı opsiyon sözleşmelerinin kullanım fiyatları aşağıdaki tabloya göre belirlenir.
Kullanım Fiyatı Aralığı (TL) Kullanım Fiyat Adımı (TL)
0,01 – 0,99 0,02
1,00 – 2,49 0,05
2,50 – 4,99 0,1
5,00 – 9,99 0,2
10,00 – 24,99 0,5
25,00 – 49,99 1
50,00 – 99,99 2
100,00 – 249,99 5
250,00 – 499,99 10
500,00 – 999,99 20
1.000,00 ve üzeri 50
Her bir dayanak varlığın spot piyasadaki kapanış fiyatı baz alınarak teorik fiyat hesaplama yöntemi kullanılmak suretiyle her bir vade ayı için başabaşta kullanım fiyatı seviyeleri belirlenir ve biri “başabaşta” biri “karda” ve altısı “zararda” olmak üzere sekiz farklı kullanım fiyatı seviyesinden sözleşmeler işleme açılır.

Standart kullanım fiyatlarına ek olarak, işleme açık sözleşmelerin standart vadeleri içerisindeki en düşük/en yüksek standart kullanım fiyatlarının %20 altı/üstü fiyat seviyesi arasında olmak kaydıyla esnek kullanım fiyatlı sözleşmeler kullanıcılar tarafından işleme açılabilir.
İşlem Saatleri İşlemler 09:30 - 18:10 saatleri arasında kesintisiz tek bir seansta gerçekleştirilir.
İşlem Teminatı Esasları Takas Mevzuatı çerçevesinde belirlenir.
Hesap Aç